Rusya Sovyet Sosyalist Cumhuriyetleri
GeziRus devletinin resmi adı “Rusya Sovyet Sosyalist Cumhuriyetleri”dir. Yüzölçümü yönünden Dünya’nın en büyük ülkesi olan Sovyet Rusya, Avrupa’nın yarısını ve Asya kıtasının da üçte birini kaplar. Nüfusu: Yeryüzünün en kalabalık ülkeleri arasında üçüncü sıradadır. (1. Çin, 2. Hindistan). 1950–1955 arasında nüfus artışı: 16.300.000 kişi. Nüfus yoğunluğu: Moskova’da km²’ye 110 kişi, Sibirya’da km²’ye 1 kişi.
🗺️ COĞRAFYA VE YÜZÖLÇÜMÜ
- Geniş düzlüklerle doludur.
- Ural Dağları, Avrupa ile Asya topraklarını ayırır.
- Üçte ikisi kıyı ile çevrili ama liman azdır.
- Taşıma çoğunlukla karayolu ile yapılır.
| Bölge | Yüzölçümü (km²) | Nüfus | Yoğunluk |
|---|---|---|---|
| Avrupa Rusyası | 5.571.000 | 194.000.000 | 35 |
| Asya Rusyası | 16.831.000 | 70.000.000 | 4 |
| Rusya S.S.C. | 22.274.900 | 264.000.000 | 12 |
| Avrupa | 10.519.458 | 750.000.000 | 71 |
| Asya | 43.985.734 | 2.500.000.000 | 57 |
| Çin | 9.551.000 | 1.100.000.000 | 115 |
| Hindistan | 3.280.483 | 683.000.000 | 208 |
| A.B.D. | 9.363.124 | 226.900.000 | 24 |
| Türkiye | 814.578 | 44.737.000 | 55 |
👥 NÜFUS YAPISI
- İslavlar (Ruslar, Ukraynalılar) → nüfusun yarısından fazlası
- Türkler (Özbek, Türkmen, Yakut, Kırgız, Tatar, Azerbaycanlı)
- Fin–Uğurlar
- Diğer gruplar: Gürcü, Ermeni, Romen, Litvanyalı, Letonyalı, Tacik, Alman, Yahudi
🌡️ İKLİM
- Kara iklimi hâkimdir: kışlar çok soğuk, yazlar çok sıcak
- Mevsim geçişleri hızlıdır
- Yağışlar yaz aylarında yoğunlaşır
- Kırım: en ılıman bölge
- Türkmenistan: sıcak iklim ürünleri yetişir
- Çelyuskin Burnu: Kuzey Kutbu’na yakın, yazın bile buzlu
🛤️ ULAŞIM VE DOĞAL KAYNAKLAR
- Kıyılar uzun ama deniz ticaretine elverişli değildir
- En önemli limanlar: Karadeniz, Baltık Denizi, Vladivostok
- Akarsular taşıma için kullanılır ama yılın büyük bölümünde donar
- En önemli kanal: Volga–Don bağlantısı
- Sibirya: 2.500.000 km²’lik “Tanya” ormanları
- Ukrayna: “Kara topraklar” → verimli tarım bölgesi
- Demiryolu: Vladivostok–Moskova → 10.000 km, 18–20 gün yolculuk
- Başkent: Moskova (6.941.961 nüfus) → Kremlin, hükümet merkezi
🏛️ SOVYETLER BİRLİĞİ YAPISI
- 15 cumhuriyetten oluşur
- Merkezî Sovyet Hükümeti tarafından sıkı diktatörlükle yönetilir
- Cumhuriyetler diplomatik bağlantı kurabilir, ayrı ordu oluşturabilir
- Gerçekte tüm meclisler Komünist Parti Prezidyumu’nun kontrolündedir
- Seçimler tek partili ve göstermeliktir
| Cumhuriyet | Başkent (Nüfus) | Nüfus |
|---|---|---|
| Azerbaycan | Bakü (851.547) | 5.117.081 |
| Beyaz Rusya | Minsk (907.104) | 9.002.338 |
| Ermenistan | Erivan (766.705) | 2.491.873 |
| Estonya | Tallinn (362.706) | 1.356.079 |
| Gürcistan | Tiflis (889.020) | 4.686.358 |
| Kazakistan | Alma Ata (729.633) | 13.008.726 |
| Kırgızistan | Frunze (430.618) | 2.932.805 |
| Letonya | Riga (731.831) | 2.364.127 |
| Litvanya | Vilna (372.100) | 3.128.236 |
| Moldavya | Kişinev (356.382) | 3.568.873 |
| Özbekistan | Taşkent (1.384.509) | 11.799.429 |
| Rusya | Moskova (6.941.961) | 130.079.210 |
| Tacikistan | Stalinabad (373.885) | 2.899.602 |
| Türkmenistan | Aşkabat (253.118) | 2.158.880 |
| Ukrayna | Kiev (1.631.908) | 47.126.517 |
🔤 RUS ALFABESİ
- M.S. 9. yüzyılda Selanikli Aziz Siril tarafından oluşturuldu
- “Şiril Alfabesi” olarak bilinir
- Bulgar ve Sırp dilleri de bu alfabe ile yazılır
💰 PARA VE ÖLÇÜ BİRİMLERİ
- Para birimi: Ruble
- 1 Ruble = 100 Kapik
- Ölçü sistemi: 1927’den beri metre sistemi
- Bazı bölgelerde hâlâ “Rus arşını” (0,7112 m) kullanılır
- “Şeh arşin” → “Sajin” olarak Rusça’ya geçmiştir
🕰️ SAAT FARKLARI
- Doğu ile batı arasında 10 saatlik fark vardır
İlgini Çekebilir